چرا و چگونه یک رابطه دوستی را خاتمه دهیم؟

تصور کنید از بچگی با یکی از دوستانتان خیلی صمیمی بوده‌اید. کسی که در روزهای سختی و آسانی در کنارتان بوده و غم و شادی‌تان را با او شریک بوده‌اید. کسی که همیشه پشتتان بوده و در سخت‌ترین لحظات هم دست از حمایتتان نکشیده است. در یک کلام کسی که به رشد همه جانبه شما کمک کرده است. اما روزگار می‌چرخد و از قضا علایق، اولویت‌ها و تعهداتتان را آنچنان عوض می‌کند که روزی علایق و تعهدات شما نه تنها متمایز بلکه در تضاد با علایق و تعهدات دوستتان قرار می‌گیرد. در چنین مواقعی شما خود را در یک دوراهی می‌بینید؛ دوراهی بین علایق و اولویت ها یا رابطه دوستی. آیا باید این رابطه دوستی را خاتمه دهید؟

در مورد اینکه چگونه یک رابطع عاشقانه را خاتمه دهیم حرفهای بسیاری زده شده اما در مورد خاتمه دادن به یک رابطه دوستی اطلاعات زیادی وجود ندارد. یکی از دلایل این مسئله اینست که معمولا روابط دوستی در جایگاه دوم اولویت‌های ارتباطی ما انسانها قرار دارد (در مقایسه با روابط رمانتیک و خانواده که اولویت اول بحساب می‌آیند). با این اوصاف روابط دوستی در زندگی یک فرد جایگاه بسیار تعیین کننده‌ای دارد.

سیسرو فیلسوف، خطیب، سیاستمدار و نویسنده بزرگ رومی (۱۰۶-۴۳ ق.م) یکی از فلاسفه‌ایست که جایگاه رابطه دوستی در زندگی انسانها را بخوبی درک کرده بود. او پیرو گفته‌های ارسطو معتقد بود روابط دوستی مهمترین اولویت ارتباطی زندگی انسانهاست البته اگر روابط دوستی‌مان را هوشمندانه تشکیل دهیم و با افراد درستی دوست شویم زیرا روابط عاشقانه و خانوادگی نیز تنها در صورتی منجر به رشد ما خواهند شد که طررف مقابل علاوه بر معشوق یا عضوی از خانواده، برای ما یک دوست خوب هم باشد بعبارتی یک معشوق یا عضوی از خانواده ما تنها موقعی می‌تواند به رشد ما کمک کند که ابتدا با ما دوست شود. از اینرو سیسرو بر نحوه انتخاب دوستان بسیار تاکید می‌کرد و معتقد بود باید دوستانی برگزینیم که صفات شخصیتی مثبتی داشته باشند. وقتی یک رابطه دوستی‌ را بر این مبنا شکل دهیم آن شخص نه تنها دوست ما بلکه بقول سیسرو “خود ثانویه” ما خواهد بود.

حال شما در موقعیت تصمیم گیری درباره خود ثانویه‌تان هستید؛ این تصمیم بسیار مهم است زیرا اگر عزم به خاتمه آن رابطه دوستی کنید، بخشی از خودتان را نیز از دست خواهید داد.

سیسرو معتقد بود در زندگی مواقعی پیش می‌آید که نیاز است ما یک رابطه دوستی را خاتمه دهیم تا بتوانیم از شخصیت خودمان محافظت کنیم زیرا انسانها از همدیگر تاثیر می‌پذیرند و بیشترین تاثیر را کسانی بر ما می‌گذارند که بما نزدیکترند و خانواده و دوستان در صدر این دسته هستند. اما دقیقا چه زمانی لازم است یک رابطه دوستی را خاتمه دهیم؟ او برای اینکار یک قاعده کلی پیشنهاد کرده. من این قاعده را بصورت قوانین عینی درآورده‌ام. البته سیسرو در اینباره تنها ملاحضات اخلاقی را لحاظ کرده ولی شما می‌توانید باتوجه به اولویت‌های خود ملاحضات مالی، قانونی، سیاسی و … را نیز لحاظ کنید. بیایید به این قوانین نگاهی بیندازیم.

چه موقع باید یک رابطه دوستی را خاتمه دهیم؟

۱-هنگامی که یک دوست از شما درخواستی غیراخلاقی می‌کند.

ممکن است این مسئله با تقاضای گفتن یک دروغ مصلحتی کوچک یا کمی تغییر در واقعیت درباره یک مسئله بی‌اهمیت شروع شود اما بدانید تقاضاهای بعدی بزرگتر هستند و نیاز به دروغهای بزرگتری دارند.

۲-هنگامی که دوستتان از شما بخواهد واسطه انجام یک کار غیراخلاقی شوید.

این مسئله یک گام فراتر از مسئله قبل است زیرا اینبار دوست ما نه تنها می‌خواهد به تقاضای غیراخلاقی او تن دهیم بلکه می‌خواهد این تقاضای غیر اخلاقی را منتشر نیز بکنیم.

۳-هنگامی که دوستی از شما بخواهد به شخص دیگری ظلم کنید (به او ضربه بزنید).

این مسئله نیز ممکن است با اتفاقات کوچکی آغاز شود مثلا دست انداختن یک شخص دیگر برای خنده و … اما قطعا به اینجا ختم نخواهد شد.

۴-وقتی صفات بد دوستتان روی شما یا دیگران تاثیر می‌گذارد.

باید دانست دوستان روی هم تاثیر می‌گذارند (حتی اگر خیلی مراقب هم باشیم)، حتی اگر این تاثیر در عمل به چشم نیاید در سطوح زیربنایی منجر به تغییر خط قرمزها، عقاید و باورها خواهد شد. لذا بزبان ساده اگر احساس کردید دوستتان صفات بدی دارد باید رابطه دوستی با او را تمام کنید زیرا خواسته یا ناخواسته روی شما تاثیر خواهد گذاشت.

حال فرض کنیم به این نتیجه رسیده‌ایم که باید به یک رابطه دوستی خاتمه دهیم. اما چگونه خاتمه دادن به این دوستی نیز مسئله مهمی است. اینکه به تماسهای دوستمان جواب ندهیم یا دور و برش آفتابی نشویم هم یک راه است ولی نه هنگامی که قرار باشد رابطه دوستی با یک دوست صمیمی را خاتمه دهیم. خوشبختانه سیسرو در این مورد هم راهکارهایی ارائه داده. بیایید ببینیم این راهکارها چه هستند.

چگونه یک رابطه دوستی را خاتمه دهیم؟

سیسرو می‌گوید:

۱-اجازه دهید رابطه دوستی بتدریج بمیرد.

باید با کم کردن آهسته تعاملات با آن شخص اجازه دهیم این رابطه به آهستگی ضعیف شده و از بین برود. یعنی بجای اینکه آن را بکشیم، باید اجازه دهیم خودش بمیرد.

۲-از عداوت بپرهیزید.

تا جائیکه ممکن است از برخوردهای خصمانه و پرخاشگرانه بپرهیزیم. یادتان باشد ما تنها می‌خواهیم یک رابطه دوستی را خاتمه دهیم نه اینکه دشمن جدیدی برای خود درست کنیم.

۳-دوستان مشترک را در این وادی درگیر نکنید.

همانطور که خواسته آن دوست مبنی بر مشارکت‌کردن در تمایلات غیراخلاقی‌اش کار درستی نیست، اینکه ما نیز از از دوستان مشترک بخواهیم رابطه دوستی با آن شخص را تمام کنند نیز کار درستی نیست. شاید دوستانمان درباره قطع رابطه دوستی با این فرد از ما حمایت کنند ولی تصور نکنید در جبهه‌بندی بین ما و او نیز قطعا طرف ما را بگیرند.

سیسرو معتقد است خاتمه دادن به یک رابطه دوستی سخت است و قطعا شما پس از آن گاهی جای خالی آندوست را در زندگی حس خواهید کرد ولیکن برای بهبودی گاهی مواقع نیاز می‌شود بخشی از بدنمان را بکنیم و دور بیندازیم.

منابع:

Cicero, Marcus Tullius. “Laelius de Amicitia.”

رابطه دوستی
استاد فلسفه کالج سنت پیتر دانشگاه مینه سوتا
منبع: PSYCHOLOGY TODAY
مترجم: حمید ابراهیمی زاده

مطالب مرتبط

دیدگاه بگذارید

avatar
  وارد شدن  
آگاه ساختن از
RSS
Follow by Email
Facebook
LinkedIn